In de topsport is het duidelijk: je gaat om te winnen, eerste worden, de beste zijn. Daar geef je alles voor. Nummer twee is niet interessant en betekent falen. In de recreatieve sport zien we dit ook  terug maar ook iets anders: het spel wordt net zo belangrijk dan de eindstand. Liever een leuke, spannende wedstrijd met uiteindelijk verlies dan een saaie wedstrijd waar je met gemak een dikke winst pakt. Wat streef jij na?

Carriére

Als we beginnen met onze carrière hebben we ook verschillende verwachtingen: de ene streeft naar een zo hoog mogelijk salaris, de ander naar een positie met aanzien, sommigen gaan voor uitdaging, zo veel mogelijk te leren of mee te maken en weer anderen gaan met name voor plezier in het werk. Er is geen goed of fout. Vaak is het een combinatie van bovenstaande factoren waar je naar streeft. Ken jij de jouwe?

Door de jaren heen kan dat streven hetzelfde blijven maar het kan ook veranderen. Doordat je van alles meemaakt, je jezelf ontwikkeld of doordat er in je omgeving zaken veranderen. Soms komen er zaken bij als vrijheid of invloed willen hebben of met name zinvol bezig willen zijn. Sommigen zetten daarbij zichzelf voorop, anderen het bedrijf en weer anderen de collega’s of de maatschappij. Ook daar is geen goed of fout in. Diegene die zichzelf voorop zet, lijkt weliswaar egocentrisch met een meer negatieve klank maar zet vaak ook anderen aan tot grote prestaties.

Dwalen

Er zijn ook mensen die geen duidelijke doelen hebben in wat ze nastreven. Ze leven het leven zoals het komt. Voor anderen lijken ze soms doelloos rond te dwalen maar zoals Daniel Lohues zingt: Niet elke dwaler is verdwaald. Voor sommigen lijkt het relaxt om zo zonder doelen te leven met wat er op je pad komt. Maar vergeet niet dat ook daar de wens naar duidelijkheid er wel vaak is.

Peter Principle

In 1969 kwam Laurens J. Peter na onderzoek tot het volgende inzicht: “In a hierarchy every employee tends to rise to his level of incompetence” oftewel “in een hiërarchie lijkt elke werknemer te stijgen tot zijn niveau van onbekwaamheid”. Hij zei ook dat daardoor 2/3 van alle managers per definitie ongelukkig zijn met hun werk, gewoon omdat ze een stap te ver zijn doorgegroeid. Een stap terug doe je niet want je want dat is blamage. En daarom presteren veel bedrijven ondermaats volgens Peter. Het is maar wat je nastreeft.

Solliciteren

Als je solliciteert naar werk is de klik tussen wat je nastreeft en de baan en het bedrijf erg belangrijk. Soms is die klik heel logisch te beredeneren en een andere keer kun je het alleen maar voelen. Het spreekt jou aan, je hebt er zin in. Die klik overbrengen is je sterkste motivatie voor de baan. En uiteindelijk gaat het bij solliciteren ook alleen om gekozen te worden. Ook daar heeft nummer twee zijn nagenoeg geen waarde.

En vanuit HRM dan?

Vanuit HRM is het voor een goede employee-journey van belang, de wensen van medewerkers te kennen. En je mag er gewoon naar vragen. Angst voor te hoge verwachtingen is alleen gegrond als je niet weet hoe er mee om te gaan. Als je de wensen kent van de medewerkers en weet waarna zij streven, kun je kijken hoe en wanneer je daar invulling aan kunt geven. En dat levert soms bijzondere carriére paden op of rollen waaraan je anders niet had gedacht. Win-win. Als je die invulling als feedback terugkoppelt, worden de verwachtingen realistisch. En ja, dat kan ook een terugkoppeling zijn van “dat is hier niet haalbaar” of “dat zal nog wel enkele jaren duren”. Zelfs een “ik streef naar een hoger maandinkomen” kan een boeiend en zinvol gesprek opleveren over ontwikkeling en groei zonder dat het geld kost. Medewerkers hechten meer waarde aan realiteit, zelfs als die niet leuk is, dan aan een HR afdeling welke niet in hen geïnteresseerd is.

Leven

Ook in het leven buiten het werk streven we verschillende zaken na. Ben je jong dan is het behalen van je opleiding of je eerste eigen woning wellicht je streven. Misschien een fijne relatie, het begin van een gezin. Soms leef je met veel zorgen en is een betere gezondheid of geen schulden meer je streven. Of als je net verhuisd bent zou je graag nieuwe vrienden willen ontmoeten. Velen zullen zeggen dat we streven naar geluk, gelukkig zijn en blijven. Al is dat inhoudelijk voor iedereen anders. Wat streef jij na in het leven?

Mensen die gezond zijn, hebben veel wensen. Mensen die ziek maar één: beter worden.

Liefde

Liefhebben en geliefd worden is ook een mooi streven. Zeker als het zonder voorwaarden of nevendoelen is. Die ultieme verbondenheid die je voelt met je partner, ouders of kinderen, sterk en veerkrachtig. Waar dat voor sommigen er gewoon is, een gegeven zonder bij stil te staan, is dat voor anderen een eeuwig gemis en wordt het een continu streven op zich. Een streven naar waardering en erkenning door ouders of bekenden of naar gelijkwaardigheid. Het kan je leven domineren. Vaak zitten oplossingen dan in zelfacceptatie en jezelf durven liefhebben. En ook de situatie, hoe vervelend ook, accepteren als een gegeven dat niet veranderen zal. Ook dat is liefdevol. Wat streef je na in de liefde?

Geloven

Voor sommige gelovigen onder ons is het leven volgens de Bijbel, Baghavat Gita of Koran het hoogste streven. Een weg naar verlossing, hemel, acceptatie of onsterfelijkheid. In het algemeen komt hier goed gedrag uit naar voren waar ook anderen en de maatschappij baat bij hebben. Maar als je met name leeft en streeft voor wat er na dit leven komt, leef je wellicht te weinig in het hier en nu. En soms lijkt het op verantwoordelijkheid buiten jezelf neerleggen, “het is Gods wil” of “Inshallah”. Maar ook hier is er geen goed of fout. Streef na wat je wilt, ook in het geloof, in de basis is het altijd goed.  

Hart

Het mooist is als we datgene nastreven wat in lijn is met onze hartewens of zielewens. Het geeft een bepaalde zuiverheid weer, het past dan bij ons en zal ons helpen. Het lastige is dat we ons hart of ziel niet eenvoudig kunnen uitlezen. Meditatie, zelf of geleid kan inzicht geven. Soms is gewoon goed voelen, past het of past het niet, een even goede oplossing.
Sterk

Een te sterk streven wordt zichtbaar in vervelende neveneffecten. Voor jezelf, bijvoorbeeld de fanatieke sporter waarvan het lichaam stop zegt door over te geven, hartritmestoornis of erger. Of voor het negatieve effect op anderen die denken dat ze ook zo fanatiek moeten zijn. En het kan leiden tot geweld zelfs onder de noemer van liefde of geloof. Streven is goed maar heeft dus ook zijn maat.

Tevredenheid

Sommigen zijn met hun werk en leven altijd gedreven naar meer en beter waar anderen gewoon tevreden zijn met waar ze zijn. Verandering of verbetering hoeft van hun niet. Daniël Lohues (ja alweer) zingt een mooie tekst vrij vertaald: ik ben tevreden als ik ben waar ik wil zijn. Tevredenheid ontstaat dus niet alleen door wat we bereiken maar ook door wat ons doel is. De topsporter wil alleen maar winnen. Met een gemakkelijker haalbaar doel, zijn we eerder en meestal langer tevreden. En misschien is dat wel het grootste doel om na te streven.
Wat streef jij na?

Afsluiting:

Ik schrijf dit artikel in december 2020, tijdens de lockdown vanwege het Corona virus. Velen vragen nu om een ‘terug naar normaal’, een streven vanuit beperking. Ik zou er voor opteren dat men op zoek gaat naar zijn/haar hartewens of zielewens en daar in 2021 volop naar streeft, dat uitspreekt en realiseert. Dat wens ik voor iedereen.

Persoonlijke ervaringen:

Projectleider

Toen ik begon met werken, wilde ik vooral veel leren en daarnaast had ik als doel om ooit projectleider te worden. Na een aantal jaren had ik mijn eerste echt grote project. Zo groot dat ik niet meer meewerkend voorman was, maar alleen projectleider. En ik ontdekte dat ik dat ‘beheerswerk’, het controleren van voortgang, enkele beslissingen nemen en iedereen op de hoogte houden, helemaal niet leuk vond. Gelukkig kwam er iets anders op mijn pad waar ik wel plezier aan beleefde.

Plezier hebben in mijn werk werd daarna het belangrijkste in wat ik nastreef. Sommigen noemen Plezier hebben een containerbegrip. Wat zit er bij mij in dan? Uitdaging, leren, samenwerken, impact realiseren, groei brengen.

Theater:

In een geleide groepsmeditatie zag ik mijzelf ooit staan op een podium. Die hartewens ben ik na gaan streven en heb ik kunnen omzetten in een theaterprogramma waarmee ik een aantal keren heb mogen optreden, samen met een pianist en zangeres. Een mooie leerzame ervaring, wens vervuld.